U bent hier

Op zoek naar libellen en nachtvlinders in het noorden van het land

Excursie van de insectenwerkgroep van de NVWC naar de Wieden en het Dwingelderveld op 16 juli 2016.
Foto's van Maartje Peeters (vuurlibel en moerassprinkhaan), Theo Bakker (heideringelrups en geblokte zomervlinder) en Karin Verspui (rest)

Theo, Ewoud, Maartje, Peter en ik troffen elkaar ‘s middags op de parkeerplaats bij de Lozedijk in de Wieden voor een excursie door het gebied ten westen van de dijk https://www.google.com/maps/@52.689033,6.127786,887m/data=!3m1!1e3?hl=nl-NL . In dit gebied is veel water en er zijn mooie water- en oevervegetatie te zien. (foto’s Karin). Het was bewolkt maar verder niet een te koude dag. Er waren dan ook genoeg insecten te zien hoewel niet in grote hoeveelheden.
We hebben naar volwassen libellen gekeken en larvehuidjes gezocht. Ewoud heeft met een rietstengel er enkele van planten in het water gevist (foto Karin). De larvehuidjes van de bruine glazenmaker en de groene glazenmaker (rechts) waren zo mooi te vergelijken (foto Karin). Het mannetje van de bruine korenbout en zowel het mannetje als het vrouwtje van de vuurlibel (foto Maartje) zijn gezien. De karakteristieke moerassprinkhaan met zijn rode dijen in verschillende tinten werd in flinke aantallen gevonden (foto Maartje). De kevers werden vertegenwoordigd door de grote spinnende waterkever (foto Karin) op een krabbescheerplant en de gevlekte smalboktor (foto Karin).

Wieden:
Libellen: gewone pantserjuffer, kleine roodoogjuffer, de variabele waterjuffer, lantaarntje (larvehuidje) bruine glazenmaker (larvehuidje), groene glazenmaker (larvehuidje), vroege glazenmaker, viervlek, bruine korenbout, vuurlibel, steenrode heidelibel, bloedrode heidelibel, gewone oeverlibel.
Dagvlinders: kleine vuurvlinder, landkaartje, dagpauwoog, bruin zandoogje, bont zandoogje.
Nachtvlinders: bonte bessenvlinder, gewone bruine bandspanner.
Andere insekten: grote spinnende watertor, gevlekte smalboktor (Leptura quadrifasciata), grote sabelsprinkhaan, moerassprinkhaan.
Amfibieën: bruine kikker, groene kikker, heikikker, pad.
Vogels: staartmees, snor (gehoord), lepelaar, visdiefje, havik, purperreiger, blauwe reiger, ooievaar, bruine kiekendief, rietzanger, kleine karekiet, aalscholver.

Na het gezamelijk eten zaterdagavond in het huis van Theo in Ruinen, werd er een laken gespannen om nachtvlinders te lokken met licht. De locatie was aan de rand van de Dwingeloosche heide vlakbij de radiotelescoop. Ondanks de spetters zo af en toe waren er veel soorten nachtvlinders te zien. Om kwart voor twaalf met een fikse bui in aantocht werd alles opgeruimd. Het prachtige goudvenstertje was te zien en tot veel plezier van Theo en ook van ons een aantal bijzonderheden die allemaal vrij zeldzaam zijn : de heideringelrups (foto Theo), de geblokte zomervlinder (foto Theo), de goudhaaruil en de purperen stipspanner. Er was ook nog een andere kleine roodachtige spanner, de geelpurperen spanner. Theo heeft de determinatie gecontroleerd aan de hand van foto’s en de lijst met soorten macro’s en micro’s opgestuurd.

Dwingeloosche heide:
Nachtvlinders macro’s: geblokte zomervlinder, heideringelrups, purperen stipspanner, v-dwergspanner, psi-uil/drietand, goudvenstertje, granietuil, donkere marmeruil, goudhaaruil, streepkokerbeertje, smalvleugeldwergspanner, ringelrups, berkeneenstaart, geelpurperen spanner, licht visstaartje, rondvleugelbeertje, slakrups, rietvink, graswortelvlinder, haarbos, wapendrager, kleine zomervlinder, vuursteenvlinder, huismoeder.
Micro’s: grootkopbladroller, bruinbandbladroller, brede vlakjesmot, gewone spiegelmot, prinsesbladroller, strooiselmot, gewone eikenvlekmot (?), fraaie dennenbladroller, bonte spitskopmot, gevlamde bladroller, bonte fruitbladroller, grijze kruidenmot, tweelijnmot, Coleophora spec., gewone witvlakbladroller, oranje mospalpmot.

De nacht hebben we weer van de gastvrijheid van Theo gebruik gemaakt en overnacht in de logeerkamer en in een tentje in de tuin. Bij het ontbijt zondagochtend op het terras vond Maartje in de tuin nog losse libellenvleugels en viste Ewoud nog een huidje van de grote keizerlibel uit de vijver (foto Karin). Dit was een mooie afsluiting van deze interessante excursie naar het noorden.

Karin Verspui